Histamine là gì và nó ảnh hưởng đến làn da của bạn như thế nào?

Histamine là gì và nó ảnh hưởng đến làn da của bạn như thế nào?

Có thể bạn đã từng nghe đến thuật ngữ histamine, đặc biệt nếu bạn là một trong số 30–40% dân số thế giới đang mắc ít nhất một dạng dị ứng¹. Theo World Allergy Organization, các bệnh lý dị ứng như viêm mũi dị ứng, hen suyễn, chàm (eczema) và dị ứng thực phẩm đang ngày càng phổ biến trên toàn cầu, ảnh hưởng đến hàng tỷ người mỗi năm.

Nhưng histamine thực chất là gì và nó ảnh hưởng đến làn da của bạn như thế nào?

Histamine là gì?

Histamine là một chất hóa học tự nhiên được cơ thể sản xuất bởi nhiều loại tế bào miễn dịch, thần kinh và nội tiết khác nhau. Chất này đóng vai trò quan trọng trong nhiều hoạt động sinh lý như hỗ trợ sự tỉnh táo, tiêu hóa và bảo vệ cơ thể trước tác nhân gây hại².

Khi cơ thể tiếp xúc với một “tác nhân kích hoạt” như phấn hoa, bụi, thực phẩm dị ứng, côn trùng cắn hoặc nhiễm khuẩn, histamine sẽ được giải phóng để kích hoạt phản ứng miễn dịch. Histamine giúp giãn mạch máu để các tế bào miễn dịch nhanh chóng tiếp cận vùng bị ảnh hưởng và bắt đầu quá trình sửa chữa.

Tuy nhiên, chính cơ chế này cũng tạo ra các triệu chứng quen thuộc như:

• Đỏ da
• Sưng viêm
• Ngứa
• Nổi mề đay
• Kích ứng da

Đây là những biểu hiện thường gặp ở người mắc các bệnh da liễu mãn tính như eczema, viêm da cơ địa hoặc psoriasis.

Làm thế nào để giảm mức histamine?

Histamine có thể tăng cao trong cơ thể khi:

• Cơ thể sản xuất quá mức histamine trong phản ứng dị ứng
• Enzyme Diamine Oxidase (DAO) hoạt động kém, khiến histamine không được đào thải hiệu quả
• Tiêu thụ quá nhiều thực phẩm giàu histamine

Mặc dù thuốc kháng histamine có thể giúp giảm triệu chứng bằng cách ngăn histamine tác động lên mô cơ thể, chúng không làm giảm lượng histamine thực tế trong cơ thể. Nói cách khác, điều này giống như “lau nước tràn nhưng vòi nước vẫn đang mở”.

Vì vậy, hạn chế các tác nhân kích thích giải phóng histamine vẫn là cách hiệu quả nhất để kiểm soát tình trạng này. Ngoài các yếu tố khó tránh như thay đổi thời tiết hoặc căng thẳng, chế độ ăn uống đóng vai trò rất quan trọng trong việc kiểm soát histamine.

Giảm histamine thông qua chế độ ăn uống

Có 3 nhóm yếu tố dinh dưỡng chính ảnh hưởng đến mức histamine trong cơ thể³:

• Thực phẩm, đồ uống và phụ gia chứa histamine
• Thực phẩm kích thích cơ thể giải phóng histamine
• Thực phẩm ức chế enzyme DAO – enzyme giúp phân giải histamine

Một số thực phẩm và đồ uống như rượu bia ảnh hưởng đến cả 3 cơ chế trên và đã được chứng minh có liên quan đến việc làm trầm trọng thêm các bệnh lý về da⁴. Vì vậy, đây là nhóm nên hạn chế hoặc tránh hoàn toàn.

Ngoài ra, các thực phẩm giàu histamine khác cũng nên được kiểm soát, đặc biệt trong giai đoạn da đang bùng phát viêm hoặc ngứa, bao gồm:

• Phô mai ủ lâu năm
• Thịt nguội, xúc xích, thực phẩm chế biến sẵn
• Dâu tây
• Thực phẩm lên men
• Men nở
• Rượu vang và bia

Việc theo dõi chế độ ăn và xác định các thực phẩm kích hoạt có thể giúp cải thiện đáng kể các triệu chứng da liễu liên quan đến histamine.

Nếu bạn nghi ngờ tình trạng da của mình có liên quan đến histamine hoặc dị ứng thực phẩm, hãy trao đổi với chuyên gia tại Dr Michaels Skin Clinic để được tư vấn phù hợp.

Tài liệu tham khảo

1. World Allergy Organization. Allergic diseases and asthma: a global public health concern and a call to action. World Allergy Organization Journal.
   https://waojournal.biomedcentral.com/articles/10.1186/1939-4551-7-12
2. Laura Maintz, Natalija Novak. Histamine and histamine intolerance. The American Journal of Clinical Nutrition, Volume 85, Issue 5, 2007, Pages 1185–1196.
   https://doi.org/10.1093/ajcn/85.5.1185
3. Swiss Interest Group Histamine Intolerance (SIGHI). Histamine Elimination Diet.
   http://www.histaminintoleranz.ch/downloads/SIGHI-Leaflet_HistamineEliminationDiet.pdf
4. Kazakevich N, Moody MN, Landau JM, Goldberg LH. Alcohol and skin disorders: with a focus on psoriasis. Skin Therapy Letter. 2011 Apr;16(4):5-6.